Η μικρή φιλοσοφία του Έρωτα – Alain de Botton

Εν είδη μυθιστορήματος, μέσα από τη σχέση του με τη Χλόη, ο αφηγητής περιγράφει όλη τη διαδρομή που διανύει ένας έρωτας, από τη γέννηση μέχρι το θάνατο του, το πένθος και τέλος την αντικατάσταση του από άλλο έρωτα. Στέκεται σε κάθε στάδιο της σχέσης, το αναλύει, το χειρουργεί, εικάζει βαθύτερα σημαινόμενα, συμπεραίνει. Νεκροψία; Ίσως.
Τα λόγια του περιγράφουν με εκπληκτική διαύγεια, αν όχι όλους τους έρωτες που έχω ζήσει, τη πλειοψηφία τους. Και ακόμη και σε εκείνους τους έρωτες μου, που δε μπαίνουν ολοκληρωτικά στο καλούπι, αναγνώρισα μέρη τους ατόφια.

Ξεκινά δυναμικά για το πώς οι ερωτευμένοι πείθουν τον εαυτό τους ότι η συνάντησή τους, η πρώτη γνωριμία, ήταν μοιραία, και ανάγουν τη σχέση σε πεπρωμένο. Και προτείνει ότι το πεπρωμένο μας ήταν να ερωτευτούμε τη δεδομένη στιγμή, κι όχι να ερωτευτούμε το συγκεκριμένο άτομο γιατί η ανάγκη να ερωτευτούμε προηγείται πάντα του έρωτα.
Πως εξιδανικεύουμε το αντικείμενο του έρωτα μας, το τοποθετούμε ψηλά σε ένα βάθρο, τέλει, αλώβητο, αξιοθαύμαστο, «αξιέραστο». Αιτία της εξιδανίκευσης η ανάγκη μας να ερωτευτούμε. Και αν φυσικά ανταποδώσει, πως χάνει κάτι από την αίγλη του αφού «πως είναι δυνατόν να είναι τόσο υπέροχος/η και να έχει τόσο κακό γούστο ώστε να εγκρίνει ανθρώπους σαν κι εμένα». Η το παρανοϊκό «με ερωτεύτηκες γιατί δε με ξέρεις καλά» οπότε η αίγλη διαφυλλάσσεται.
Πως ο ερωτευμένος προσπαθεί να βρει τη κρυμμένη πρόθεση, το συγκείμενο, σε κάθε λέξη, βλέμμα, κίνηση, χαμόγελο, πράξη του προσφιλούς προσώπου. Ο παρατηρητής δίνει το νόημα που θέλει στα τεκταινόμενα. (Ο Μάρκος το λέει αλλά ποιος τον ακούει)
Το σοκ που παθαίνουμε όταν ανακαλύπτουμε επιτέλους ότι ο άλλος δεν είναι το άλλο μας μισό, ότι δε συμφωνούμε σε όλα, ότι υπάρχουν διαφορές (Άραγε υπάρχει το άλλο μας μισό;)
Το πόσο σκληρά φερόμαστε στο αγαπημένο πρόσωπο επιθυμώντας να το αλλάξουμε, «Νοιάζομαι για σένα γι'αυτό και σε εξοργίζω, σε τιμώ οραματιζόμενος πως πρέπει να είσαι.». Τη τυραννία του να αρνείσαι επιθυμίες για να ευχαριστήσεις τον άλλον.
Την αδυναμία της καθημερινής γλώσσας να εκφράσει αυτό που αισθανόμαστε αλλά και τη αναπόφευκτη ανακρίβεια της. Το δικό μου σ’αγαπώ σημαίνει άλλα από το δικό σου. Το μαρτύριο της αμφιβολίας για τη γνησιότητα του έρωτα μας, των συναισθημάτων μας, αφού το έχουμε ξανααισθανθεί στο παρελθόν και προσπεράσει.
Την ενδυνάμωση της σχέσης μέσα από κοινές μνήμες και σημεία αναφοράς.
Την ανικανότητα να κατανοήσεις πλήρως τον άλλον αφού «θα έπρεπε θεωρητικά να έχουμε περάσει κάθε στιγμή της ζωής του εντός του».
Πως όταν «γνωρίζουμε» τον άλλον δεν τον λαχταράμε.
Ο φόβος της ευτυχίας και ο κίνδυνος να βασίζεις τη ζωή σου σε άλλους.
Το τέλος, όταν ένα από τα δύο μέλη αρχίζει να απομακρύνεται και οι απεγνωσμένες προσπάθειες-στρατηγικές να αποφευχθεί το γεγονός, αδιαφορία, ζήλεια, απειλές, εκβιασμοί, ερωτική τρομοκρατία. Είναι τελικά ανήθικο, κακό, κατακριτέο όταν κάποιος ξε-ερωτεύεται; Φυσικά όχι, δε τίθεται θέμα επιλογής άρα δε τίθεται και θέμα ανήθικης επιλογής ούτε καταλογίζεται ευθύνη.


Υποθέτω για όλα τα βιβλία και ίσως περισσότερο για το συγκεκριμένο, το τι αποκομίζει ο κάθε αναγνώστης, η τελική αίσθηση, εξαρτάται από τη ψυχολογική διάθεση της στιγμής. Ή μήπως δεν επιλέγουμε διαβάσματα ανάλογα με τη ψυχική μας διάθεση ούτως ή άλλως;
Για μένα, η μικρή φιλοσοφία του Έρωτα βρέθηκε μπροστά μου (παράφωνε σε ευχαριστώ) σε μια φάση πένθους για ανεκπλήρωτο έρωτα αλλά και πολλαπλών φιλοσοφικών αναζητήσεων (βασικών ξέρω αλλά από κάπου πρέπει να αρχίσω).
Η λεπτομερέστατη ανάλυση του de Botton όλων αυτών που έζησα πρόσφατα και τα θεωρούσα μοναδικά και ανεπανάληπτα (οποία μετριοπάθεια!) ήταν στην ουσία ένα ξεπουπούλιασμα της απόγνωσης μου. Κάθε σκέψη-συμπέρασμα ξαλάφρωνε το βάρος μου. Πλήρης απομυθοποίηση. Όταν το τελείωσα είχα πολύ έντονη την αίσθηση ότι όλοι στο ίδιο καζάνι βράζουμε, υποφέρουμε παρόμοια πάθη. Και ο πόνος μου απέκτησε την υφή της παροδικότητας. Και αυτό θα περάσει.
Και το καλύτερο είναι ότι και η απομυθοποίηση ήταν παροδική. Ξέρω – το ήξερα αλλά όχι τόσο συνειδητά- ότι θα (ξανα)ερωτευτώ, θα (ξανα)αισθανθώ όλα αυτά τα υπέροχα οδυνηρά συναισθήματα του έρωτα. Κυκλικότητα, περιέργως και αρκούντως γαληνευτική.

Μου άρεσε ιδιαίτερα αυτή η σκέψη του de Botton

«Παρά την εσωτερική μας κινητικότητα κάνουμε το λάθος να προσκολληθούμε στην ιδέα ότι τα ανθρώπινα συναισθήματα είναι στέρεα και θεωρούμε ότι υπάρχει ένα στεγανό μεταξύ έρωτα και μη έρωτα, το οποίο οφείλουμε να περάσουμε δυο φορές στη πορεία μιας σχέσης, μια στην αρχή και μία στο τέλος της – ενώ είναι μια νοητή γραμμή που τη περνάμε πέρα δώθε κάθε μέρα ή ώρα»



** Εκτός από το περιεχόμενο του βιβλίου που μου «μίλησε» ευχαριστήθηκα ιδιαίτερα τον τρόπο γραφής. Δε ξέρω αν είναι το χάρισμα του κ. Alain de Botton ή απόρροια μιας εκπληκτικής δουλειάς του μεταφραστή Γιάννη Ανδρέου. Μάλλον και τα δύο.

** Οι φράσεις σε italics είναι από το βιβλίο, άλλες φορές πιστά δοσμένες, άλλες φορές παραφρασμένες για να χωρέσουν στο κείμενο μου

Απορία 2

Και συνεχίζω με εξίσου πεζότατο και τετριμένο ποστάκιον
(Το βραδάκι θα μαγειρέψω κάτι πιό ενδιαφέρον, promise!)

Οι απαντήσεις που έλαβα στη προηγούμενη απορία μου με απογοητεύσανε γιατί φως στην απορία μου κανένα δεν εδόθει. Και ομιλώ για τη διαπίστωση μου ότι οι άντρες δε τη πέφτουνε σε γυναίκες και που άραγε να οφείλεται αυτό το δυσάρεστο γεγονός.
(γιατί αγαπητέ μου λύκε, ένας λύκος δε φέρνει την άνοιξη)

Και θέλω να ρωτήσω τις φίλτατες συμμπλογκίτισες, είναι μόνο ιδέα μου, των φιλενάδων μου, (και του μπαμπάκη!) ,

ή όντως δεν γίνεται πλέον παιχνίδι;

όχι μόνο στα μπαρ και clubs, αλλά γενικώς (δρόμους, βιβλιοπωλεία, παραλίες, συναυλίες, λεωφορεία, συλλόγους, κτλ κτλ κτλ) - Η σπουδάζουσα νεολαία εξαιρείται της διαπίστωσης, αν μου πείτε ότι και στα πανεπιστήμια δε γίνεται πια παιχνίδι, θα φουντάρω.

Και μια ερώτηση για όλους

αν όντως δεν είμαι τρελή, γιατί μωμότο μου γιατί;

Μπορώ η γυναίκα να κάνω κάτι;

Ή πρέπει να τρέχω στα παρίσια, τις ρώμες και τα southampton, για να στανιάρω ως θυλυκό;

Απορία

Συγχωρέστε το τετριμένο και πεζόν του ποστάκιου αυτού αλλά θα σκάσω αν δε το θέσω.

Απευθύνομαι λοιπόν σε ετεροφιλόφιλους αρσενικούς μπλόγκερς
(αδέσμευτους, οι δεσμευμένοι αν θυμούνται τη προιστορία παρακαλούνται να συνεισφέρουν και αυτοί τον οβολό τους)

Σε ένα μπαρ/κλαμπ/κάπου τελοσπάντων
την "πέφτετε" σε μια γυναίκα αν:
1) είναι πραγματικά η γυναίκα της ζωής σας και έχετε πέσει ξερός
2) εμφανίσει η ίδια κάποιο ενδιαφέρον και τουλάχιστον "βλέπεται"
3) δεν έχει τύχει να δείτε ως τώρα γυναίκα που να αξίζει το κόπο σας
4) δε τη "πέφτετε" ποτέ, είστε υπεράνω
5) δε βγαίνετε από το σπίτι σας
6) κατι άλλο;

Η αφορμή είναι από κουβέντα/διαπίστωση που μόλις είχα με φιλενάδα σε ένα μπαρ. Διαπιστώσαμε ότι τα τελευταία τρισήμιση χρόνια που είμαι Ελλάδα είναι ζήτημα αν έχουμε να μετρήσουμε συνολικά δέκα κρούσεις (και πολλές λέω). Απαιραίτητα έγινε η σύγκριση με μια πρόσφατη επίσκεψη μου στο Παρίσι όπου ένα βράδυ (που δεν έβρεχε), σε ένα club, είχα τη χαρά να αποκρούσω 17 (ναι, ναι, 17, τους μέτρησα γιατί δε πίστευα ότι αυτό συνέβαινε).

Any insights ω έλληνα άνδρα?

Εικόνες

Η θέα από το μπαλκόνι μου

Η αγαπημένη μου παραλία

So be it λοιπόν

Πάω να πληρώσω το κάφε στο καράβι, ανοιγω πορτοφόλι, βλέπω τη φωτογραφία σου και συνειδητοποιώ ότι δε σε είχα σκεφτεί καθόλου μέχρι εκείνη τη στιγμή.
Ξύπνησα και η πρώτη μου σκέψη δεν ήσουν εσύ... Δε κυριεύεις πιά το μυαλό μου.
Προ ολίγου φλέρταρα με τον ανθυποπλοίαρχο. Ο σκοπός απώτερος και ιερός βέβαια, η εισαγωγή του παιδίου μου στη γέφυρα, αλλά μπόρεσα και φλέρταρα. Και τον βρήκα και γοητευτικό. Τα μάτια άρχισαν ξανά να βλέπουν άντρες...
Η απουσία σου δε χρωματίζει όλες μου τις εμπειρίες πιά. Έχω και στιγμές χωρίς χαρμολύπη, μόνο χαρά. Πως το λέει ο τραγουδοποιός;
"Από όλα περισσότερο αυτό που με τρομάζει είναι την απουσία σου πως πάω να συνηθισω"
Πίκρη γεύση στη καρδιά. Κρίμα.

Όσα ξέρουν τα παιδιά να τα ήξερα και εγώ

Τελευταία μέρα στο νησί σήμερα. Φτάσαμε στη παραλία, πήγα να πάρω τη γνωστή μου θέση στη ξαπλώστρα, έβγαλα και το βιβλίο να διαβάσω, αλλά δε μου κανε κέφι (ίσως να φταίει και το βιβλίο που δε με τραβάει). Το άφησα στην άκρη, άφησα και τη ξαπλώστρα με τη σκιά της και ξάπλωσα στη ζεστή άμμο. Σήμερα ήθελα μόνο να ακούω τη θάλασσα και να με καίει ο ήλιος. Ο Ιάσωνας δίπλα μου, φόρτωνε και ξεφόρτωνε τη βάρκα του με πέτρες, με άμμο. Κάναμε και τη καθιερωμένη αναζήτηση για καβουράκια, πεταλίδες και κοχύλια. Και εγώ πότε στην αγκαλιά της άμμου να ατενίζω τη θάλασσα, πότε στην αγκαλιά της θάλασσας να ατενίζω τον ουρανό. Έτσι όπως ήμουν ξαπλωμένη το βρήκε πολύ αστείο να με σκεπάσει όλη με άμμο. Άγια άμμος. Κάποια στιγμή, φορτσάτος, βάζει βατραχοπέδιλα, βουτάει στη θάλασσα, κάνει μια ηρωική εξόρμηση προς τα βαθιά (δε το έχει ξανακάνει) κολυμπάει λίγο και επιστρέφει τροπαιοφόρος, φωνάζοντας με τέτοιο ενθουσιασμό "Εκανα το τελευταίο μου μπάνιο. Πάμε σπίτι" Και εγώ γλύκε μου, και εγώ. Και χόρτασα και είμαι πεινασμένη. Ώρα για επιστροφή.

Και συνεχίζω να επιμένω

Στο ειπα και στο ξαναλέω

Εγώ θα ζω σύμφωνα με τις αρχές μου. Ανεξαρτήτως. Πάντα.
Και θα μεγαλώσω και το παιδί μου έτσι.

Δε με νοιάζει τι κάνουν οι άλλοι.

Πες με χαζή, πες με κορόιδο, αυτή είναι η δικιά μου επανάσταση.

Και να μου το θυμηθείς, κάποια στιγμή όταν ικανός αριθμός ανθρώπων ζει έτσι, ο κόσμος θα αλλάξει. Θα δεις.


*** Τα παραπάνω εκφράζουν τη βασική φιλοσοφία της δικής μου ζωής.
Η τσαντίλα και η ανάγκη καταγραφής προήλθε από άλλη μιά κριτική για το τρόπο που μεγαλώνω το παιδί μου. Διαπληκτισμός με φίλο του, ο φίλος σηκώνει χέρι, ο Ιάσωνας λέει μη χτυπάς, ο φίλος συνεχίζει, ο Ιάσωνας φεύγει λέγωντας δε θέλω να παίξουμε. Εγώ πανευτυχής και περήφανη για την αντίδραση του γιού μου ακούω τον άλλο γονιό να λέει Ιάσωνα χτύπα τον και εσύ. Ρίχνω δολοφονικό βλέμα και ακούω το εξης τραγικό: "είναι αγόρι πρέπει να μάθει να αμύνεται, να διεκδικεί, έτσι όπως τον μεγαλώνεις θα τον κάνεις χλεχλε. Για να επιβιώσει σήμερα ο άντρας πρέπει να είναι επιθετικός, και εμένα δε μου αρέσει αλλά έτσι είναι τα πράγματα "(!!!????)
Πολύ συχνά συναντώ ανθρώπους που παραπονιούνται για το κόσμο που χάλασε και μετά κάνουν ακριβώς αυτό που κατηγορούν, γιατί όπως το θέτουν, έτσι είναι ο κόσμος, εγώ τι το κορόιδο θα είμαι;
Ένα από τα βασικά μου πιστεύω για τη συμπεριφορά των ανθρώπων είναι ότι λειτουργεί κάποιου είδους εντροπία, βασιζόμενη η πίστη αυτή σε μια μελέτη που είχε γίνει σε μαιμούδες. Είχανε δύο ξεχωριστές ομάδες μαιμούδων, απομονωμένες η μία από την άλλη. Τη μία την εκπαιδεύσανε κάποια καινούργια δεξιότητα (δε θυμάμαι ακριβώς τι). Όταν η ομάδα αυτή κατέκτησε τη δεξιότητα, ως δια μαγείας, και η άλλη ομάδα, την ανέπτυξε. 'Ισως να είναι και αναληθές, ή να μη το διάβασα σωστά. Θεωρώ όμως, ότι αν θέλω κάπως να είναι ο κόσμος, συμπεριφέρομαι αναλόγως. Η στάση ζωής μου είναι αυτή που θέλω να βλέπω. Ο περίγυρός μου ότι του αρέσει το κρατά, ίσως και το εφαρμόζει. Δε λέω σε κανένα τι να κάνει. (προσπαθώ τουλάχιστον, ίσως να αποτυγχάνω) Απλώς κάνω αυτό που εγώ θεωρώ ότι ταιριάζει σε μένα. Και ευελπιστώ ότι κάποια στιγμή αν αυτό που ταιριάζει σε μένα ταιριάζει και στην ανθρωπότητα γενικώς, η φυσική εξέλιξη θα είναι προς τα εκεί. Ρομαντικό ε;